The (un)Knowns from Turkey - Atatürk

Witam Was serdecznie!

Wielcy, znani, bogaci. Rozpoznawani na ulicach, zapamiętani przez historię. Prezentują różne dziedziny życia. Co ich wszystkich łączy? Talent, zaangażowanie i uparte dążenie do celu, mimo licznych porażek i trudności! Niezależnie od tego czy dana osoba jest aktorem, piosenkarzem, politykiem czy pisarzem, droga do szczytu nigdy nie jest usłana różami.
Każdy kraj szczyci się własnymi, wybitnymi osobistościami, z których jest dumny.  A z kogo dumna jest Turcja? Zapraszam Was na nowy cykl postów – (nie)Znani z Turcji!

Hello everyone!

Known and rich. Recognized on the streets, remembered by the history. They are representing all aspects of our lives. What do they have in common? Talent, dedication and pursuing their aims, even though the road was full of ups and downs! It doesn`t matter if we are talking about actors, singers, politicians or writers, their bed was not a bed of roses. Every country has their own personage to be proud of. And who is Turkey proud of? Get ready for the new series of posts: the (un)Knowns from Turkey!

Bohatera pierwszej części cyklu postanowiłam wybrać z kilku powodów. Po pierwsze – jest on postacią znaną wszystkim Turkom, najmłodszym i najstarszym. Jego nazwiskiem nazwane są lotniska, ulice, szpitale i parki, a jego podobizny znajdziemy zarówno w domach, jak i w miejscach publicznych i na muralach. A o kim mowa? Oczywiście o Atatürku!

I have few reasons for choosing my protagonist of this post. Firstly – he is well known to all Turks, youngsters and elders. Airports, streets, hospitals and parks are named after him, his portraits to be found at homes, public places and on the walls. And who am I talking about! Atatürk himself!

Mustafa Kemal Atatürk

Mustafa Kemal Atatürk – bo tak brzmi jego pełne imię – urodził się 19 maja 1881 roku w Salonikach, obecnie greckim, ówcześnie otomańskim mieście. Jeszcze przed ukończeniem 30 roku życia zaczął brać czynny udział w ruchach mających na celu obalenie sułtanatu. W roku 1922 stanął na czele ruchu nacjonalistycznego doprowadzając do realizacji swego celu, rok póżniej zostając pierwszym prezydentem Turcji. W ciągu swojej 15 – letniej kadencji wprowadził wiele zmian modernizujących Republikę Turecką i przybliżającą jej postać do Europy.

Mustafa Kemal Atatürk, as his full name sounds, was born on May 19th 1881 in a currently Greek, at that time an Ottoman city of Thessaloniki. Even before he turned 30 he started to take an active part in political movements seeking to end the sultanat. In 1922 he achieved his goal becoming a first president of the Republic of Turkey. During his 15 years term of office he made a lot of modernize changes pulling Turkey closer to Europe.  

Source

Source

Zmiany rozpoczęte przez Atatürka miały na celu przybliżenie Turcji do Europy. W tym celu postanowił on zrezygnować z muzułmańskiego kalendarza księżycowego na rzecz powszechnie używanego kalendarza gregoriańskiego.

Changes started by Atatürk were aiming in making Turkey more similar to Europe. In order to achieve this he made a decision to change a Muslim, lunar calendar to a commonly used Gregorian one.

The Muslim Calendar
Source

Atatürk znacznie ograniczył ingerencję religii w politykę kraju. W roku 1924 zniósł on kalifat, zlikwidował Ministerstwo Religii oraz zamknął szkoły duchowne. Za jego rozkazem zakazane zostało noszenie ubioru religijnego.

Atatürk significantly restrained intereference of religion in country`s politic life. In the year of 1924, under his orders, the Caliphate was abolished. He also banned Ministry of Religion and closed religious schools. Atatürk was the one responsible for forbidding the use of religious clothing, taking fez away once and for all.

Atatürk, usually pictured next to a Turkish flag
Source

Oficjalnym językiem Imperium Ottomańskiego był język osmańsko-turecki posługujący się alfabetem arabskim. W roku 1928 pod rozkazem Atatürka Komisja Językowa ukończyła zmiany w oficjalnym języku kraju które objęły zarówno zmianę alfabetu na łaciński, jak i oczyszczenie języka z naleciałości arabskich i perskich. Zmiana ta miała na celu rozwiązanie problemu z nieumiejętnością czytania i pisania przez dużą część społeczeństwa.  

The official language of the Ottoman Empire was Osmanic-Turkish, which was using the arabic alphabet. In 1928 a Language Comittee under the supervision of Atatürk finished the changes in the official languages leading to the use of a modified latin alphabet and cleansing the language from Arabic and Persian accretions. This change had a purpose of solving the literacy problem.

Ottoman-Turkish script

Kolejną zmianą było wprowadzenie nazwisk. Tak, tak! W Imperium Ottomańskim nie korzystano z nazwisk, a zamiast nich odwoływano się do imienia ojca lub wykonywanego zawodu. Wprowadzone w 1934 roku prawo zmuszało wszystkich obywateli Turcji do wybrania nowego nazwiska. Wiele nazwisk odwołuje się do natury, otaczających przedmiotów, często decydowano się na nazwiska nawiązujące do wcześniejszej tradycji i kończące się sufiksem –syn (-oğlu). Prawo zakazywało jednak wyboru nazwisk nawiązujących do innych krajów, kultur bądź religii, w efekcie zmuszając posiadających już nazwisko do przekształcenia go w bardziej “tureckie”.  Sam przywódca przyjął nazwisko Atatürk, co oznacza Ojciec Turków.

Another huge change was a Surname Law. Yeah, Ottoman Empire didn`t use surnames, instead of them they referred to a name of the father or the one`s profession. A law established in 1934 forced all citizens of Turkey to choose a surname. Many of them reffered to natüre, surrounding objects, or adding a suffix –sun (-oğlu) to father`s name. A law forbid to choose surnames reffering to the different countries, cultures or religions, forcing foreigners who already had a surname to change it into more “Turkish” one. A leader himself took a surname of Atatürk, which means the Father of Turks.

Turkey's National Day in Izmir
Source

Atatürk promował również równouprawnienie kobiet, zarówno polityczne jak i społeczne. Za jego czasów wprowadzono obowiązkowe nauczanie kobiet we wszystkich regionach Turcji. Najlepszym dowodem jest adoptowana przez niego córka, Sabiha Gökçen, która była pierwszą kobietą - lotnikiem biorącą udział w działaniach wojskowych! Obecnie jej imieniem nazwane jest drugie, położone po stronie azjatyckiej lotnisko w Stambule.

Atatürk was encouraging women equality, both in political and social aspects. During his term of office a mandatory women education was began in all regions of Turkey. The best proof is his adopted daughter, Sabiha Gökçen, who was the first female fighter pilot! Currently the second airport in Istanbul is named after her.

Sabiha Gökçen
Source

Tak liczne zmiany i modernizacje wymagały oczywiście wsparcia ze strony Premiera, İsmeta İnönü, który po śmierci Atatürka w 1938 roku objął stanowisko Prezydenta. Atatürk został pochowany w Mauzoleum Anıtkabir w Ankarze. W mauzoleum znajdziemy również muzeum w całości poświęcone liderowi.

So many changes and modernisations required a complete support from the side of the Prime Minister, İsmet İnönü, who became a President after Atatürk`s death in 1938. Atatürk was buried in the Anıtkabir Mausoleum in Ankara, where we can also find a museum dedicated completely to leader`s life.

İsmet İnönü
Source

Anıtkabir - Atatürk's Mausoleum in Ankara
Source

Anıtkabir, Ankara
Source

Mimo upływu lat Atatürk oraz szerzone przez niego poglądy wciąż żyją w umysłach wielu Turków. Jego imię i podobiznę znajdziemy na każdym kroku, na szklankach, breloczkach i jako motyw przewodni tatuaży, a nawet na monetach i banknotach! Jego idee rozpoczęły ruch zwany Kemalizmem. Najlepszym dowodem szacunku, jakim darzą go Turcy jest zatrzymanie wszelkiego ruchu na minutę dnia 10 listopada o 9:05 nad ranem – w rocznicę jego śmierci. Nawet samochody zatrzymują się na środku drogi!

Even though the years passed, Atatürk and his ideas are still alive in minds of many Turks. We can find his name and representation everywhere, on glasses, pendants, tattoes, notes and coins! He started the movement called Kemalism. The best proof of the deep respect of Turks is stopping all movement for one minute on the day of his death – November 10th at 9:05 am. Even cars stop in the middle of the road!

Mug with Atatürk's silhouette on it
Source

Source

I tak właśnie przedstawia się postać Ojca Turków, polityka, którego mottem było zdanie Pokój w kraju, pokój na świecie. Zmiany wprowadzone przez niego odbiły się nie tylko w polityce i strukturze kraju, lecz również w obecnym życiu codziennym. Trzeba wielkiej siły i charyzmy, by pociągnąć za sobą tak wielu – Atatürk wykorzystał ją w celu odrodzenia swojej ojczyzny i tak właśnie zapamiętała go historia.

This is a short introduction to the Father of Turks, a politician whose motto was Peace at Home, peace in the World. Changes started by him had an effect in politics, structure of the country and social life. It takes an incredible strength and charisma to convince and be followed by that many – Atatürk used it for a rebirth of his beloved country and this is why he will always stay on the cards of history.

- R.